Debaty sejmoweI Kadencja

Interpelacja w sprawie udziałów województw w podatku dochodowym - ponowna

   Szanowny Panie Ministrze!    1. W swojej interpelacji nie zwracałam się o podanie aktów prawnych regulujących sprawę źródeł dochodów budżetowych jednostek samorządu terytorialnego. Omówienie na 4 stronach ww. pisma ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999-2002 (DzU nr 150, poz. 983, z późn. zm.) było zbędne. Ustawa ta w środowisku samorządowym jest dobrze znana i panuje powszechny pogląd o konieczności jej szybkiej zmiany z uwagi m.in. na jej epizodyczność. Pierwotnie ustawa ta miała obowiązywać tylko w latach 1999-2000, niestety z braku nowych satysfakcjonujących wszystkie zainteresowane strony rozwiązań jej ważność przedłużono na rok 2001 oraz 2002.    2. Trudno nie uznać za poprawne stwierdzenia ministra finansów, że: ˝informacja o planowanych udziałach województw samorządowych w podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma charakteru dyrektywnego, a jedynie informacyjno-szacunkowy i ma stanowić pomoc jednostkom samorządu terytorialnego przy konstrukcji ich budżetów˝ - bowiem takie są zapisy w ustawie o finansach publicznych i ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Jednak taka konstrukcja przepisów prawa powoduje, że Ministerstwo Finansów uważa, że nie ma bezpośredniego wpływu na realizację dochodów z tego źródła, a co gorsze nie odpowiada za coroczne od 1999 r. przeszacowania wielkości tych dochodów przekraczające znacznie 10% w skali roku.    Takie podejście powoduje, że:    1) budżety jednostek samorządu terytorialnego przyjmują do konstrukcji swych budżetów nierealne wielkości dochodów (zawyżone) i w konsekwencji wydatków. Dowodem przeszacowania tego źródła dochodów są dane z budżetu woj. wielkopolskiego. Szacowane przez Ministerstwo Finansów wielkości dochodów z udziałów we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych miały wynosić:    w 1999 r. 38 018 057 zł    w 2000 r. 43 360 912 zł    w 2001 r. 45 798 889 zł    w 2002 r. 42 233 303 zł    - faktycznie wpłynęło:    w 1999 r. 37 615 871 zł, czyli mniej o kwotę 402 186 zł    w 2000 r. 38 483 437 zł, czyli mniej o kwotę 4 877 475 zł    w 2001 r. 38 306 024 zł, czyli mniej o kwotę 7 492 865 zł.    Łącznie na przestrzeni lat 1999-2001 Ministerstwo Finansów przeszacowało dochody z tego źródła o kwotę 12 772 526 zł, co spowodowało konieczność ograniczenia wydatków na zadania realizowane przez Sejmik Województwa Wielkopolskiego.    Wyjątkowo niebezpieczna dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego, ale również dla budżetu państwa jest tendencja ministra finansów do corocznego podwyższania szacunku dochodów z tego źródła mimo obserwowanego corocznego spadku wpływów. W roku 2001 szacowany poziom dochodów osiągnął zaledwie wskaźnik 83,63%.    Czym tłumaczy Ministerstwo Finansów, w oparciu o jakie dane planistyczne, przyjęcie do szacunków budżetowych, że dochody z podatku dochodowego od osób fizycznych wzrosną w stosunku do roku 2001 o przeszło 10%.    W latach 1999-2001 dochody z tego źródła miały tendencję malejącą.    2) z uwagi na to, że jednostki samorządu terytorialnego tylko partycypują we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych w wysokości 30,1% (gminy 27,6%, powiaty 1,0% i województwa 1,5%), skutki tego przeszacowania dochodów z tego źródła dotykają również budżet państwa.    Powyższe dowodzi, że błędne planowanie dochodów ma swoje skutki w budżetach jednostek samorządu, jak również w budżecie państwa.    Łączę wyrazy szacunku    Poseł Anna Górna-Kubacka    Poznań, dnia 14 stycznia 2002 r.